Przedstawicielka koalicji, Katarzyna Jagiełło była gościnią w programie „Co ludzie powiedzą”
Przedstawicielka koalicji na rzecz zakazu sprzedaży jednorazowych e-papierosów, Katarzyna Jagiełło była gościnią w programie „Co ludzie powiedzą” pod redakcją Wojciecha Szeląga.
W programie wzięli udział:
Prof. Filip Szymański – prezes Polskiego Towarzystwa Chorób Cywilizacyjnych, kardiolog
Prof. Katarzyna Koziak – kierownik Zakładu Biochemii Żywienia, Wydział Nauk o Zdrowiu UAM
Jacek Fundowicz – wiceprezes Instytutu Prognoz i Analiz Gospodarczych
Katarzyna Jagiełło – ekspertka ds. różnorodności biologicznej i klimatu, IZID
Gość specjalny – ekspert ds. walki z przestępczością zorganizowaną
Jednorazowe e-papierosy, to problemy, z którymi jako społeczeństwo zaczynamy się zmagać już dziś, ale jak mówią eksperci – jest to bomba z opóźnionym zapłonem, której prawdziwe skutki zaczniemy odczuwać za kilka/kilkanaście lat.
Katarzyna poruszyła wiele wątków, związanych ze sprzedażą jednorazowych e-papierosów.
Dzieci, młodzież, społeczeństwo:
To, co uderza na pierwszy rzut oka, to fakt, że produkty te projektowane są tak, aby przyciągać, jak najmłodszych. Nawet wprawne oko nie jest w stanie odróżnić używkę od kolorowego pisaka w tornistrze ucznia. I to jest wykorzystywane do maskowania się przez dzieci. Tak samo, jak zapach – z badań przeprowadzonych na zlecenie IZID – 26% 13 i 14-latków sięga po używkę, a aż 70% z nich wskazuje, że podstawową motywacją jest smak. Różnorodnych smaków mamy w Polsce w ofercie ok. 1 tysiąca.
Szkoła i rodzice przestali radzić sobie z tym problemem. Potrzebują mocnego wsparcia w Państwie.
Handel:
Sprzedaż jednorazowych e-papierosów w Polsce rośnie. Zwiększa się w tempie trzykrotnym. A szara strefa podbija te statystyki. W 2023 roku oficjalnie sprzedano 40 mln sztuk, nieoficjalnie – 60 mln sztuk. W 2024 roku wyniki oficjalne sprzedaży wzrosły do 100 mln sztuk.
Środowisko:
Nie mamy w Polsce żadnego pomysłu na recykling i składowanie tych odpadów. W praktyce oznacza to, że produkt ten trafia (w najlepszym przypadku) do kosza, czyli odpadów zmieszanych.
W składzie jednorazowych e-papierosów jest lit – minerał ziem rzadkich, potrzebny do produkcji m.in. akumulatorów. Katarzyna zwróciła uwagę, że przy ostrożnych szacunkach, z takiej ilości zaoszczędzonego lub zrecyklingowanego litu moglibyśmy zaopatrzyć w akumulatory 2500 samochodów elektrycznych!
Co z tym zrobić? Rozwiązania:
• Zakaz sprzedaży jednorazowych e-papierosów
• Produkty powinny być nieatrakcyjne wizualnie (np. wszystkie czarne, jeden kształt),
• Zasada „zanieczyszczający płaci” – wprowadzenie opłaty środowiskowej jak najszybciej
• Zrównanie kar za sprzedaż nieletnim z karami za sprzedaż alkoholu,
• Wyjęcie jednorazowych e-papierosów z wielkiej ustawy UD213 i uchwalenie osobnej regulacji,
• Wspólna kampania edukacyjna Ministerstwa Zdrowia, Ministerstwa Klimatu I Środowiska, Ministerstwa Finansów.
Dziękujemy za zaproszenie do TVP „Co ludzie powiedzą”. Temat jest bardzo ważny z wielu powodów. Świadczy o tym grono ekspertów zaproszonych do studia. Wiemy, niestety, że powinno się ono powiększyć o np. dyrektorów szkół, specjalistów ds. uzależnień oraz rodziców i młodzież.
Dla rodziców została przygotowana ulotka, która pomoże rozpoznać jednorazowe e-papierosy
w szkolnych tornistrach i piórnikach. Do pobrania na stronie.